Żylaki powrózka nasiennego to inaczej występowanie poszerzonych naczyń żylnych splotu wiciowatego, który w warunkach prawidłowych odpowiada za odprowadzanie krwi żylnej z worka mosznowego. W sytuacji patologicznej dzieje się dokładnie odwrotnie, następuje jego przekrwienie wskutek zastoju krwi w poszerzonych splotach żylnych. Działa to niekorzystnie na produkcję plemników, stąd też żylaki powrózka są uważane za najczęstszą korygowalną przyczynę niepłodności męskiej.

Pierwszy zabieg chirurgicznego zaopatrzenia żylaków powrózka został wykonany w roku 1952 przez Tullocha. Najnowsze podejście do leczenia tej przypadłości męskiej polega na przezskórnej embolizacji wewnątrzżylnej, czyli leczeniu przyczynowym skutkującym zamknięciem żyły jądrowej i niewydolnych naczyń żylnych splotu wiciowatego.

13906.jpg

Czy żylaki powrózka nasiennego to częsty społecznie problem?

Przyjmuje się, że żylaki powrózka to problem dotykający blisko 10-15% populacji męskiej. Szacuje się, że wśród mężczyzn z potwierdzoną niepłodnością częstość występowania tej choroby wynosi blisko 30-40%.

Jaka jest przyczyna powstawania żylaków powrózka nasiennego?

Żylaki powrózka nasiennego dzielimy na pierwotne i wtórne. Ta pierwsza grupa stanowi znaczącą większość. Jest efektem wrodzonej dysfunkcji lewej żyły jądrowej (najczęściej wskutek defektu zastawkowego), skąpego rozłożenia zastawek bądź ich zupełnego braku. Posiadanie dużych żylaków w obrębie lewego worka mosznowego zwykle przekłada się na postępujące zaburzenia działania spływu żylnego z obszaru prawego powrózka. Upośledzony odpływ krwi żylnej z jąder i najądrzy skutkuje upośledzeniem produkcji nasienia.

Najczęstszym odchyleniem u pacjentów z żylakami powrózka jest zaburzona ruchomość plemników i spadek ich ilości do wartości < 20 milionów/ml (dane wg WHO). Przyczyny wtórnego zwiększenia ciśnienia w splotach wiciowatych powrózka widujemy w różnych żylnych zespołach uciskowych, doprowadzających do kompresji żyły nerkowej lewejżył jądrowych lub biodrowych, np. w przebiegu chłoniaka, zespole dziadka do orzechów czy też przy tętniaku aorty brzusznej.

 Jakie są objawy żylaków powrózka nasiennego?

Wielu Pacjentów z niewielkimi żylakami powrózka nie odczuwa istotnych objawów. Przy dużych żylakach powrózka pacjenci odczuwają ciężkość w rzucie worka mosznowego i obrzmienie. Stan długotrwałego zastoju żylnego doprowadzić może do zmniejszonej objętości worka mosznowego i niepłodności. Z naszej praktyki codziennej wynika, iż przy zaawansowanych żylakach powrózka, częściej obustronnych, występują tzw. żylaki atypowe na nogach. W tych przypadkach dokładna ocena przecieków żylnych z worka mosznowego do kończyn jest niezbędna przed podjęciem właściwego leczenia żylaków na nogach.

Jak współcześnie diagnozuje się żylaki powrózka nasiennego?

Żylaki powrózka nasiennego w zależności od stadium zaawansowania klinicznego dzielimy na trzy stopnie.

  • Stopień I: wyczuwalne przez skórę jedynie przy próbie Valsalvy
  • Stopień II: wyczuwalne na stojąco przy swobodnym oddechu
  • Stopień III: widoczne przez skórę worka mosznowego

Metodą z wyboru w diagnostyce żylaków powrózka jest badanie USG worka mosznowego z oceną przepływów żylnych. W Klinice Flebologii zawsze dokonywana jest ocena przepływów i średnicy żył jądrowych w badaniu przezbrzusznym. W czasie tego badania sprawdzana jest również wydolność odpływów biodrowych. W sytuacjach wątpliwych, przed planowaniem zabiegu operacyjnego, bądź zabiegiem embolizacji wewnątrzżylnej zawsze wykonywane są badania dodatkowe:

- wenografia żył jamy brzusznej i miednicy małej w tomografii komputerowej (CTV)
- wenografia żył jamy brzusznej i miednicy małej w rezonansie magnetycznym (MRV) lub
- flebografia zstępująca w technologii cyfrowej

Jak wygląda współczesne leczenie żylaków powrózka nasiennego?

 

Źródło: Boston Scientific

Decyzja o leczeniu żylaków powrózka u mężczyzn podejmowana jest w przypadku objawowej postaci choroby, w sytuacjach potwierdzonych zaburzeń składu nasienia (oligospermia) i tym samym realnym podejrzeniu niepłodności ze strony męskiej. Dodatkowym wskazaniem są duże żylaki atypowe na kończynach dolnych, których wyleczenie zależy od likwidacji przecieku żylnego z poziomu żylaków worka mosznowego. 

W leczeniu żylaków powrózka wykorzystuje się różne techniki. Obecnie coraz częściej klasyczne techniki chirurgiczne zastępowane są metodami mikrochirurgicznymi i laparoskopowymi. Najbardziej skuteczne i najmniej  inwazyjne ze wszystkich metod leczenia żylaków powrózka nasiennego są metody oparte na technice embolizacji wewnątrzżylnej, wykonywanej z niemalże bezbolesnego dostępu przezskórnego. 

Metoda embolizacji wewnątrzżylnej pozwala w sposób wyjątkowo małoinwazyjny (niepotrzebne jest znieczulenie ogólne) i dokładny zamknąć, bez nacinania, źle działające naczynie żylne odpowiadające za refluks i tworzenie żylaków w obrębie worka mosznowego. Najczęściej zamykana jest lewa żyla jądrowa i jej odgałęzienia. Zabiegi wewnątrzżylne pozwalają wyleczyć również rzadsze przyczyny żylaków worka mosznowego, w przypadku których klasyczne podejście urologiczne jest nieskuteczne (około 15-20% pacjentów cierpiących na tę przypadłość).

Zabieg embolizacji wewnątrzżylnej polega na zamykaniu niewydolnych żył przy użyciu specjalnych spiral z jednoczasową sklerotyzacją lub klejeniem poszerzonych splotów żylnych. W Klinice Flebologii w Warszawie leczone są również żylne przecieki kończynowe i żylaki atypowe na nogach, które często współtowarzyszą żylakom powrózka nasiennego.

Zabiegi embolizacji żylaków powrózka  nasiennego wykonywane są w pracowni hemodynamiki Szpitala Medicover w Warszawie. Wszystkie zabiegi wykonywane są pod kontrolą sondy USG i z zastosowaniem cyfrowej aparatury angiograficznej. Procedury embolizacji żylnej przeprowadzone są w trybie 4-6 godzinnego przyjęcia do Szpitala, bez konieczności stosowania znieczulenia ogólnego. Pacjent w czasie zabiegu pozostaje w pełnym kontakcie z zespołem lekarsko-pielęgniarskim.

Dużą zaletą zabiegów embolizacji powrózka nasiennego jest szybki powrót do aktywności sportowej (zwykle po 7-10 dniach) oraz pełnej aktywności seksualnej (10-14 dni od zabiegu). Po klasycznych zabiegach operacyjnych ten czas jest istotnie dłuższy.

Jaki jest związek żylaków powrózka nasiennego z żylakami atypowymi na nogach?

Żylaki atypowe występujące na nogach wywołane są inną przyczyną niż niewydolność głównych pni żylnych układu powierzchownego. Mimo, że ich częstość występowania w populacji męskiej jest mniejsza niż u kobiet, to jednak jest to problem dość rozpowszechniony. Znaczny odsetek mężczyzn, u których od dzieciństwa występują pierwotne żylaki powrózka nasiennego, następnie wtórnie do nich żylaki worka mosznowego, będzie miało na nogach tzw. żylaki atypowe.

Z naszej praktyki codziennej wynika, iż problem żylaków atypowych występujących wtórnie do żylaków powrózka nasiennego to zagadnienie znacznie niedodiagnozowane i niedoceniane, szczególnie w kontekście kwalifikacji pacjentów do zabiegów likwidacji żylaków na nogach, a także w grupie pacjentów z tzw. żylakami nawrotowymi.

Klinika Flebologii jest miejscem, w którym kompleksowo zajmujemy się diagnostyką żylaków atypowych na nogach (w USG Doppler, wenografii TK i MR oraz we flebografii) oraz ich leczeniem najmniej inwazyjnymi i najbardziej skutecznymi na rynku metodami, takimi jak embolizacja wewnątrzżylna z dostępu przezskórnego i laparoskopowe usuwanie żylaków powrózka nasiennego.

ZAKRES CEN ZA JEDEN ZABIEG EMBOLIZACJI ŻYLNEJ ŻYLAKÓW POWRÓZKA NASIENNEGO: od 8600 do 11000 zł

Informacje do zapamiętania

  • znaczna większość żylaków powrózka nasiennego lokalizuje się po stronie lewej, żylaki  prawostronne powstają najczęściej wtórnie do zmian po stronie lewej
  • zahamowanie żylaków powrózka ma na celu zmniejszenie temperatury jąder, tym samym  ma wpłynąć na poprawę fizjologii plemników
  • jakość nasienia ulega poprawie po operacji naprawczej żylaków powrózka nasiennego tylko u części pacjentów
  • w przypadku wtórnej postaci żylaków powrózka (powstałej w starszym wieku) należy  zawsze wykluczyć inne przyczyny chorobowe, takie jak: marskość wątroby, proces  nowotworowy w obrębie jamy brzusznej lub miednicy małej czy niewydolność serca
  • zabieg embolizacji wewnątrzżylnej to bardzo skuteczny i małoinwazyjny sposób likwidacji żylaków powrózka nasiennego